Katyń 1940



BOLESŁAW CIEŚLIK (1907 - 1940)

Bolesław Cieślik urodził się 17. czerwca 1907 roku w Czechowicach, pow. Bielsko, woj Śląskie. Jego ojciec, Józef Cieślik pochodził z Gierałtowic niedaleko Wadowic; matka Anna zd. Wawrzeczko, pochodziła z Pogórza znajdujcego sie w okolicach Skoczowa. Rodzice Bolesława pobrali się 30.01.1896r.w Czechowicach. Rodzeństwo Bolesława Cieślika stanowili: Wanda (ur. 1902r.), Laura (ur. 1904), Willibald (ur. 1905), Józef (ur. 1909), Brunon (ur.1913).

Bolesław Cieślik pracował długie lata w Rafinerii Nafty w Czechowicach (z wyjątkiem okresu służby wojskowej w czasie wojny 1914-1918) zaś Anna Cieślik zajmowała się wychowaniem dzieci. Rodzina była wyznania rzymsko-katolickiego. Bolesław Cieślik uczęszczał do Szkoły Podstawowej nr 1 w Czechowicach, a następnie do Państwowego Gimnazjum Polskiego im. Adama Asnyka w Białej (obecnie Bielsko-Biała). Po ukończeniu gimnazjum podjął naukę w Państwowej Wyższej Szkole Przemysłowej w Bielsku, którą ukończył w roku 1927 (matura 13.06.1927r.), uzyskując dyplom technika-mechanika. Następnie odbył praktykę przemysłową w Drohobyczu (ówczesny ośrodek wydobycia ropy naftowej).

Bolesław Cieślik

W roku 1929 powołany do wojska skierowany do szkoły podchorążych (Modlin koło Warszawy) ukończył służbę w stopniu plutonowego saperów. Po ćwiczeniach wojskowych, z dniem 01.01.1932r. awansowany do stopnia podporucznika saperów i przeniesiony do rezerwy, z przydziałem mobilizacyjnym do 5-go Baonu Saperów w Krakowie-Dąbiu. Po odbyciu służby wojskowej podjął pracę w dyrekcji Poczt i Telegrafów w Katowicach oraz dodatkowo jako nauczyciel zawodu w Szkole Dokształcającej zawodowej w Pszczynie.

W roku 1932 mianowany przez Wojewodę Śląskiego na stanowisko kierownika Szkoły Dokształcającej Zawodowej w Czechowicach. Na stanowisku tym pracował do dnia mobilizacji w roku 1939 (26.08.1939r.). Do wybuchu wojny aktywny członek organizacji "Sokół" i Koła Oficerów Rezerwy.

Bolesław Cieślik zawarł w dnia 16.11.1935 r. związek małżeński z Heleną Jarczok, córką Franciszka Jarczok i Heleny zd. Zieleźnik, absolwentką gimnazjum w Bielsku oraz dwuletniego Gimnazjum (ówczesna "mała matura"), w Rudzie Śl. (1928-1930). W roku 1930 Helena Jarczok podjęła pracę sekretarki w Urzędzie Gminy ówczesnych Czechowic.
Bolesław Cieślik Ze związku Bolesława i Heleny Cieślików urodziło się dwóch synów: Andrzej (Franciszek, Józef)- 1937 oraz Jerzy (Tomasz, Bolesław)- 1938r.
Po wybuchu wojny (01.09.1939r.) pierwszą (i jak się okazało- jedyną), bezpośrednią informację od Bolesława Cieślika rodzina otrzymała w dniu 30.12.1939r. Był to list, wysłany z Kozielska (ZSRR), z dnia 27.11.1939r.
Rodzina Bolesława Cieślika pozostała na obszarze Śląska, wcielonym do III Rzeszy, tutaj Helena Cieślik podjęła pracę, jako pracownik fizyczny w miejscowej fabryce. List wysłany przez nią do Kozielska w odpowiedzi na otrzymany list od męża został przez władze niemieckie zatrzymany, a nadawczyni zwolniona z pracy jako "politycznie niepewna" ("politisch unzuverlaessig").

W dniu 13.04.1943r. władze niemieckie poinformowały o odkryciu w lutym 1943 r. masowych grobów polskich oficerów w Katyniu k/Smoleńska oraz ujawniły wykazy nazwisk ofiar ekshumowanych przez Międzynarodową Komisję Czerwonego Krzyża. Na listach tych nazwiska Bolesława Cieślika nie wymieniono, co spowodowało, iż, Helena Cieślik z nadzieją na to, iż mąż przeżył, wystosowała w dniu 27.04.1943r. pismo do Polskiego Czerwonego Krzyża w Warszawie prosząc o bliższe informacje o mężu. W odpowiedzi (z dnia 24.08.1943r.) PCK przekazał informację, że wśród ekshumowanych w Katyniu nie natrafiono na ciało Bolesława Cieślika.

Po zakończeniu wojny (1945 r.) i bezowocnym oczekiwaniu na powrót Bolesława Cieślika do rodziny, żona Helena Cieślik wystosowała w roku 1946 pismo do Ambasady Polskiej w Moskwie z zapytaniem o losy męża. Po złożeniu wymaganych dokumentów nadeszła odpowiedź informująca iż Bolesław Cieślik "zginął, zamordowany przez oprawców hitlerowskich w Katyniu"...(wysłanych ważnych dokumentów nie zwrócono). W następstwie tego Helena Cieślik zwróciła się do Sądu o wydanie Aktu Zgonu męża. Sąd ustalił wówczas datę śmierci Bolesława Cieślika na dzień 09.05.1946 w miejscowości Katyń (Rosja). Sygnat. akt: ZG-363/47

Bolesław Cieślik

Ujawnienie wcześniej niedostępnych dokumentów ze Związku Radzieckiego spowodowało, że w kwietniu 1990r. rodzina uzyskała możliwość bliższego określenia rzeczywistych okoliczności śmierci Bolesława Cieślika. Sformułowana w języku rosyjskim lista internowanych (z dnia 14.04.1940 r.), wystawiona przez NKWD SSSR., nakazuje kierownikowi obozu jeńców wojennych w Kozielsku "...natychmiastowe przekazanie do dyspozycji kierownika zarządu NKWD oblasti smoleńskiej..." wymienionych z nazwiska jeńców (co w istocie oznaczało rozkaz ich z a m o r d o w a n i a).

Nazwisko "Bolesława Józefowicza Cieślika" ur. 1907r. figuruje tam (na str.501, poz.8) jako "sprawa nr 4209"- 032/3 W wyniku tego rodzina na drodze sądowej wystąpiła o anulowanie (wydanego w roku 1947) wyroku, stwierdzającego iż "Bolesław Cieślik, ur. 1907r. syn Józefa i Anny (z domu Wawrzeczko) zginął w dniu 09.05.1946r. w miejscowości Katyń k/Smoleńska na terenie Związku Radzieckiego..." W świetle przedstawionych dokumentów Sąd anulował powyższy wyrok i ustalił datę zgonu Bolesława Cieślika "...na dzień 14.04.1940r. w miejscowości Katyń..." (akt zg. Nr 141/1948, z 23.02.1994 r.)
Bolesław Cieślik zginął na nieludzkiej ziemi, został zamordowany w Katyniu 14.04.1940 r.

Bolesław Cieślik

W lecie 1943 roku nie wszystkie mogiły pomordowanych w Katyniu oficerów zastały otwarte- wśród ekshumowanych wówczas ofiar nie udało się zidentyfikować ciała Bolesława Cieślika. Wiadomo zatem, iż zastał on zamordowany w Katyniu, lecz nie ustalono, w którym miejscu znajduje się jego grób; jest to tym bardziej bolesne, iż Bolesław Cieślik umierając, na pewno wierzył, że rodzina go odnajdzie.
Bolesław Cieślik został pośmiertnie odznaczony medalem "Za udział w Wojnie Obronnej 1939r." a także awansowany na stopień porucznika WP (z dniem 05.10 .2007r.)

Na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu jego nazwisko umieszczone jest na tablicy epitafijnej i zapisane w księdze cmentarnej; nazwisko figuruje również na tablicy pomordowanych w Katyniu, umieszczonej w Katedrze Polowej WP w Warszawie. Brat Bolesława Cieślika - Brunon poległ żołnierską śmiercią w walce z Niemcami. Rozszerzony, szczegółowy życiorys Bolesława Cieślika jest w posiadaniu rodziny.